Một năm sau vụ tấn công ở Đắk Lắk: Ông Y Quynh Bdap bị bắt ở Thái Lan và có thể bị dẫn độ về nước

RFA
2024.06.12
Một năm sau vụ tấn công ở Đắk Lắk: Ông Y Quynh Bdap bị bắt ở Thái Lan và có thể bị dẫn độ về nước Ông Y Quynh Buon Dap trong trang phục dân tộc trong bức hinh chụp ngày 11/4/2024
Facebook Y Quynh

Một nhà hoạt động nhân quyền người Thượng đang tị nạn tại Thái Lan bị cảnh sát nước này bắt giữ và có nguy cơ bị trục xuất về Việt Nam, nơi ông phải đối diện với bản án 10 năm tù vì bị cáo buộc liên quan đến vụ tấn công khủng bố ở Đắk Lắk.

Cảnh sát Hoàng gia Thái Lan bắt giữ ông Y Quynh Bdap (hay còn gọi là Mathew) hôm 11/6, tròn một năm sau vụ hàng chục người Thượng tấn công vào hai trụ sở cơ quan công quyền ở huyện Cư Kuin, Đắk Lắk làm chín người thiệt mạng trong đó có sáu cán bộ công an, và ít nhất ba người tham gia vụ việc bị bắn chết hoặc tự sát.

Ông Y Phic Hdok, thành viên sáng lập của tổ chức Người Thượng vì Công lý (MSFJ) cùng với ông Y Quynh cho hay, ông nhận được tin nhắn từ ông Y Quynh Bdap thông báo về việc bị cảnh sát bắt giữ ở Bangkok vào ngày 11/6 với vỏn vẹn dòng tin: "Anh đã bbt ri."

Ông Y Phic kêu gọi Chính phủ Thái Lan tôn trọng các tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế và từ chối yêu cầu dẫn độ trái pháp luật của Việt Nam đối với ông Y Quynh và các thành viên khác của MSFJ. Ông nói với RFA:

"Ông Y Quynh đã được UNHCR công nhn tư cách t nn chính tr, nên Thái Lan có nghĩa vbo vquyn ca ông. Tôi kêu gi Thái Lan đứng lên bo vcác nguyên tc nhân quyn và pháp quyn, tchi yêu cu bt hp pháp ca Vit Nam vvic trả đũa các thành viên MSFJ.

Một phóng viên của RFA ở Thái Lan cho biết theo nguồn tin không chính thức từ Cảnh sát Thái Lan, ông Y Quynh bị bắt giữ vào lúc 9 giờ tối ngày 11/6. Theo nguồn tin này, ông sẽ bị đưa ra toà xét xử vào ngày hôm sau về cáo buộc “lưu trú quá hạn.”

Một đại diện của tổ chức nhân quyền có trụ sở ở Bangkok không nêu danh tính vì lý do an toàn cho biết, một quan chức ở Cục Quản lý xuất nhập cảnh Thái Lan xác nhận đang xử lý yêu cầu dẫn độ Y Quynh Bdap từ Chính phủ Việt Nam.

Phóng viên gọi điện cho ông Surasak Surinkaew, Phó Tư lệnh Điều tra của Cục xuất nhập cảnh Thái Lan để hỏi về vụ việc, tuy nhiên quan chức này không bắt máy.

Phóng viên gửi email cho Văn phòng Cao uỷ Tị nạn Liên Hiệp quốc (UNHCR) và Văn phòng Cao uỷ Nhân quyền Liên Hiệp quốc (OHCHR) ở Bangkok để hỏi thông tin về nhà hoạt động Y Quynh Bdap. Chỉ có UNHCR phản hồi rằng cơ quan này không cung cấp thông tin cá nhân của người tị nạn.

Phóng viên cũng gửi câu hỏi chất vấn tới Bộ Ngoại giao Việt Nam nhưng cũng chưa nhận được ngay phản hồi. Cơ quan này thường không trả lời email của RFA.

Đàn áp xuyên quốc gia

Ngay sau khi ông Y Quynh Bdap bị bắt giữ, ông Christopher MacLeod - một luật sư người Canada chuyên về kiện tụng xuyên biên giới, gửi thư tới Đại sứ Canada tại Thái Lan và Văn phòng UNHCR tại Canada, để thông báo về vụ bắt giữ này.

Theo nội dung thư, luật sư Christopher MacLeod cho biết, ông Y Quynh Bdap được Đại Sứ quán Canada phỏng vấn vào ngày 10/6 liên quan đến yêu cầu tị nạn.

Ông được nhân viên của Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) thuộc Liên Hiệp Quốc đưa đến Đại sứ quán Canada để tham dự cuộc phỏng vấn, và chở ông đến một nơi an toàn để chờ quyết định của phía Canada.

Ông bị cảnh sát bắt vào tối hôm sau với cáo buộc “lưu trú quá hạn” trong khi Chính phủ Việt Nam đề nghị phía Thái Lan trục xuất ông về nước.

Luật sư Christopher MacLeod đề nghị Đại Sứ quán Canada tại Bangkok yêu cầu chính quyền Thái Lan từ chối mọi yêu cầu dẫn độ Y Quynh Bdap về nước, nơi ông bị "vu oan là khng bvà sgp nguy him nghiêm trng nếu bbuc quay trli Vit Nam."

Tt cchúng ta không thnhm mt làm ngơ trước sự đàn áp xuyên quc gia,” vị luật sư nói.

Ông Y Phic Hdok, người từng có thời gian xin tị nạn ở Thái Lan và hiện đang định cư tại Mỹ cho rằng, chính quyền Việt Nam luôn tìm cách bắt giữ ông Y Quynh Bdap và các thành viên khác của MSFJ vì tổ chức này thường xuyên gửi báo cáo về đàn áp tự do tôn giáo ở Tây Nguyên tới LHQ và nhiều tổ chức nhân quyền quốc tế.

Do vậy, lợi dụng vụ tấn công bạo lực ở Cư Kuin một năm trước, an ninh Việt Nam gán ghép MSFJ là tổ chức khủng bố để có cớ bắt giữ thành viên của nhóm.

Ông Y Phic cho rằng nếu trục xuất ông Y Quynh Bdap về Việt Nam, Thái Lan sẽ vi phạm các cam kết quốc tế về nhân quyền, tham dự vào đàn áp xuyên biên giới, và không xứng đáng là thành viên của Hội đồng Nhân quyền LHQ mà quốc gia này đang muốn ứng cử trong khoá tới.

Hồi tháng 11/2023, truyền thông Nhà nước cho biết cơ quan An ninh điều tra công an tỉnh Đắk Lắk ra quyết định truy nã đặc biệt đối với ông Y Quynh Bdap với tội danh "khủng bố" theo Điều 229 của Bộ luật hình sự.

Trả lời RFA sau đó, ông Y Quynh Bdap cho rằng, chính quyền đã lợi dụng vụ việc để vu khống nhằm "làm mdanh tiếng và dp tt tiếng nói nhân quyn của ông.

Trong phiên toà tháng 1/2024, Tòa án nhân dân tỉnh Ðắk Lắk đã xét xử vụ án "Khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân; khủng bố; tổ chức cho người khác xuất cảnh, nhập cảnh trái phép; che giấu tội phạm" và tuyên án vắng mặt ông Y Quynh Bdap mức án 10 năm tù giam.

 

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.

Nhận xét

Tiêu Cà Mau
12/06/2024 11:56

“Tất cả chúng ta không thể nhắm mắt làm ngơ trước sự đàn áp xuyên quốc gia,”

Cho thấy Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng và Chủ tịch nước Tô Lâm là bọn Mafia bắt cóc quốc tế, nên bị lên án trước sự đàn áp xuyên quốc gia.

Trong phiên toà tháng 1/2024, Tòa án nhân dân tỉnh Ðắk Lắk đã xét xử vụ án "Khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân; khủng bố; tổ chức cho người khác xuất cảnh, nhập cảnh trái phép; che giấu tội phạm" và tuyên án vắng mặt ông Y Quynh Bdap mức án 10 năm tù giam.

Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng ơi, ông có ngu thì cũng vừa phải thôi nếu không thì chỉ có nước hành nghề tay sai thì rất thích hợp với cái năng lực cuả ông, xin dẫn chứng ông Y Quynh Bdap không có làm việc cho chính quyền, cũng không có làm việc cho Hải Quan xuất nhập cảnh, thì làm sao "cho người khác xuất cảnh, nhập cảnh trái phép?" Ông nói chiện hay ghê, trong khi Bộ trưởng Côn an Tô Lâm đưa Trịnh Xuân Thanh nhập cảnh vào Việt Nam trái phép thì ông lại co đầu rút cổ trốn chui trốn nhủi ở dưới địa đạo Củ Chi thật tội nghiệp cho ông.

Tiêu Cà Mau
13/06/2024 03:34

“Tất cả chúng ta không thể nhắm mắt làm ngơ trước sự đàn áp xuyên quốc gia,”

Nếu Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng và Quốc Hội bù nhìn cuả ta có lòng tự trọng còn chút liêm sỉ sót lại xin hãy từ chức.

Với kiến thức lớp ba trường làng cũng như tôi cũng thấy mắc cười xcấu hổ với cào buộc cuả Bộ trưởng Côn an Tô Lâm với cái năng lực xuất chúng chưa đầy 2 tháng mà tóm cổ được 100 người Thượng thì có tới 98 người là "khủng bố" đối với một lực lượng khủng bố hùng hậu như vậy mà Bộ trưởng Côn an Tô Lâm tóm gọn không sót tên nào mà côn an đồ cuả Tô Lâm không ai đền nợ máu cũng không ai bị thương cho thấy Bộ trưởng Côn an Tô Lâm cho thấy Tô Lâm quá tài giỏi, nhưng không hiểu vì sao Tô Lâm lại trốn chui trốn nhủi khi Trung Quốc xâm chiếm Gạc Ma thật đán tiếc cho ông chỉ là một tên cướp cuả giết người mà thôi, xin dẫn chứng năm 1964 chị cuả tôi làm giao liên Việt Cộng bị VNCH bắt còn đang ở tù tới năm 1965 thì Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ra tay nghĩa hiệp xong vào cướp cái nhà máy xây luá cuả ba tôi, còn nhẩn tâm đuổi cả xóm phải lìa bỏ ruộn vườn thì em cuả tôi phải đi ở đợ, năm 67 tới năm 69 tôi tham gia du kích Ấp, Xã và Huyện về mặc an ninh con ruồi bay qua cũng khó lọt thử hỏi trong 1,2 xã những gia đình người Thượng sống rất thưa thớt thì lấy ở đâu ra mà có tới 98 tên khủng bố tới khi có vụ án giết Côn an và cán bộ cuả ta đền nợ máu thì đùng một cái Tô Lâm tóm cổ gọn được 98 tên khủng bố mà không đưa ra được bất cứ bằng chứng khủng bố nào trước đây, cái hay cuả ông Tô Lâm là ở chỗ đó nên Quốc hội bù nhìn cuả ta mới không phát hiện chính quyền cuả ta có nợ máu với nhân dân, nếu không thì xin Quốc hội hãy đưa ra bằng chứng khủng bố cuả 98 người này và ông Y Quynh Bdap với mạng lưới cuả "an ninh nhân dân" cho dù con ruồi bay qua cũng khó lọt vậy mà trong xóm trong thôn có tới 98 tên khủng bố mà không một ai phát hiện dù chỉ một người, đùng một cái ông tóm cổ được 98 tên khủng bố là một sỉ nhục cho lực lược an ninh vá áo tuí cơm cuả ta, nếu Tổng bí thư Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng và Quốc Hội bù nhìn tay sai cuả ta có lòng tự trọng còn chút liêm sỉ sót lại xin hãy đưa bằng chứng khủng bố cuả những tên khủng bố ở Mỹ cho tôi tôi sẽ đích thân đi tóm cổ những tên khủng bố này giao nộp cho ông để ông và Quốc Hội bù nhìn tay sai cuả ta khỏi phải trốn chui trốn nhủi như hiện nay, thấy cũng tội nghiệp cho cái cửa miệng độc hại cuả ông.